Osteoporose betekent letterlijk poreus bot. Het is een aandoening die bestaat uit het verdwijnen van de kalk uit het bot en de achteruitgang van het botweefsel zelf. Daardoor wordt het bot zwakker en zullen eerder breuken optreden. Op onderstaande foto ziet u links normaal, gezond bot. Rechts op de foto ziet u door osteoporose aangetast bot.
Enkele feiten uit de Verenigde Staten:
Een op de twee vrouwen en een op de acht mannen zal een osteoporotische breuk krijgen
Osteoporose is verantwoordelijk voor 1,5 miljoen breuken per jaar, waarvan 300.000 gebroken heupen, 700.000 gebroken wervels en 250.000 polsbreuken
Kosten van osteoporose en de breuken worden geschat op 35 miljard gulden per jaar
80.000 mannen zullen hun heup breken, van wie er 25.000 binnen het eerste jaar zullen overlijden aan de gevolgen
Wat is bot
Bot is een weefsel in ons lichaam. Bot is opgebouwd uit een framewerk van bindweefsel (collageen) waarin calciumfosfaat is afgezet. Hierdoor verkrijgt het aan de ene kant zijn sterkte, blijft het echter ook soepel en buigzaam.
Alhoewel dat niet zo lijkt heeft bot een heel actieve stofwisseling. Continu wordt oud bot afgebroken (resorptie) en wordt nieuw bot aangemaakt. In de groei is de opbouw natuurlijk sneller dan de afbraak, en hebben we rond het 30e jaar onze maximale botmassa bereikt (peak bone mass). Daarna treedt een heel langzame afbraak op doordat de opbouw de afbraak niet meer bijhoudt. Vooral bij vrouwen na de overgang zien we vaak een versnelling in het verlies aan botmassa. Osteoporose kan dus optreden door een te snelle afbraak of een te trage opbouw, een verstoorde balans.
Risicofactoren
Niet te beïnvloeden risicofactoren
Geslacht: vrouwen hebben een grotere risico door de hormoon veranderingen in en na de overgang
Leefijd: hoe ouder des te meer risico
Lichaamsbouw: kleine, slanke vrouwen hebben meer risico
Ras: blanke en aziatische vrouwen hebben een grotere risico
Familiair: er is een genetische component die zowel bij mannen als vrouwen het risico bepaalt
Wel te beïnvloeden risicofactoren
Roken: behalve alle andere negatieve effecten geeft ook roken een verhoogd risico door een slechtere calciumopname uit de voeding en verlaagde hormoonspiegels bij vrouwen
Dieet: een continu lage intake van Calcium en Vit. D geeft een slechtere kalkafzetting
Medicijnen: vooral bekend is het gebruik van cortison / prednison zoals bij longpatienten en het gebruik van enkele epilepsie medicijnen
Excessief alcoholgebruik
Een weinig actieve levensstijl of langdurige bedrust
Hormonaal: wegvallen van vrouwelijke hormonen na de overgang en bij mannen te lage waarden van het mannelijk hormoon testosteron
